• angielski
  • niemiecki
  • polski
  • rosyjski
0 items - 0,00zł 0

Kultura szlachecka

Kulturę szlachty Rzeczypospolitej Obojga Narodów najczęściej nazywa się sarmatyzmem. Jednak coraz wyraźniej podkreśla się niepoprawność tego terminu w takim znaczeniu. Z jednej strony zakres semantyczny tego pojęcia jest rozmyty i stosuje się je jak słowo klucz, którym określa się: doktrynę ustrojową, ideologię polityczną, styl życia, obyczaje, światopogląd, prąd kulturowy, formację kulturową szlachty od XVI wieku do czasów konfederacji barskiej i pierwszego rozbioru Rzeczypospolitej. Z drugiej strony „sarmatyzm” jest nadużyciem językowym, bo termin ten pojawił się dopiero na łamach „Monitora” w połowie
lat 60. XVIII wieku na fali krytyki poprzedniej epoki. W kolejnym dziesięcioleciu termin ten stosowano często. Niósł ze sobą skojarzenia, które w skróconej wersji zostały zdefiniowane przez Samuela Bogumiła Lindego w Słowniku języka polskiego między innymi jako nieokrzesanie obyczajów i grubiaństwo. „Sarmatyzm” miał wyraźnie negatywny wydźwięk, miał podkreślać najgorsze cechy i zachowanie: megalomanię, pieniactwo, zacofanie, pijaństwo, ksenofobię, konserwatyzm, warcholstwo Sarmatów. Sarmatami nazywano szlachtę z terenów polsko-litewskiego państwa, je samo zaś – Sarmacją.

Joanna Orzeł

Cały artykuł do pobrania w pliku pdf
eseje_4_Orzel_goto_03_27

Oceń artykuł

Kliknij odpowiednie serduszko, aby ocenić (od najniższej oceny po lewej, do najwyższej - po prawej)!

Średnia ocena 0 / 5. Ilość głosów: 0

Bądź pierwszą osobą, która oceni